Op zoek naar de Timo Girls School: Telkens minder berichten uit Uruzgan

Op zoek naar de Timo Girls School: Telkens minder berichten uit Uruzgan

In juni 2007 kwam Timo Smeehuijzen door een bom in Tarin Kowt om het leven. Ook zeven Afghaanse kinderen en twee volwassenen kwamen om. Er waren tientallen gewonden. Ter nagedachtenis aan Timo haalde zijn vader, Ruud Smeehuijzen, geld op om bij de plek van de aanslag een meisjesschool te laten bouwen: de Timo Girls school. Hoe staat de school er nu voor?

De hulporganisatie Save the Children bouwde de school samen met de Afghanen uit het dorp shah Mansour. Het gebouw opende in 2010 haar deuren voor leerlingen. Die kwamen wel, maar de school had in dat eerste jaar al twee aanvallen te verduren.

Ruud Smeehuijzen kon zelf pas in 2013 een kijkje nemen in de school, vertelt hij de redactie. Toen was het even veilig genoeg voor een reis naar Afghanistan. Hij zag toen dat zo'n 250 tot 300 leerlingen, waarvan zeker de helft meisjes, er naar school gingen.

Nadat Save the Children de Timo Girls School in Shah Masoor bouwde, werd de school overgedragen een het Afghaanse ministerie voor onderwijs. Vader Ruud Smeehuijzen bezocht de school in 2013 en maakte toen deze foto van een aanplakbiljet op het gebouw.

Nadat Save the Children de Timo Girls School in Shah Masoor bouwde, werd de school overgedragen een het Afghaanse ministerie voor onderwijs. Vader Ruud Smeehuijzen bezocht de school in 2013 en maakte toen deze foto van een aanplakbiljet op het gebouw.

Maar hoe is het nu? 

“Ik ben zeer benieuwd of u de Shah Mansoor school bezocht heeft. En als dat zo is, of u er iets over kan en wil vertellen?” Met die vraag neemt Ruud Smeehuijzen contact op met de redactie. En om die vraag te beantwoorden, ging fieldproducer Wali Hashimi voor de redactie aan het werk. Dat bleek niet gemakkelijk. 

De school is een gebouwtje van zeven lokalen. Het staat in het dorpje Shah Mansoor, aan de rand van Tarin Kowt, op een heuvel – een politiepost en zandzakken bewaken de toegang. Helaas lijkt de school ook tegenwoordig weer in een conflictgebied te liggen. In en rond Tarin Kowt is de veiligheidssituatie verslechterd, vertelt Hashimi: "Er vinden rondom de hoofdstad harde gevechten plaats tussen de taliban enerzijds en het Afghaanse leger, de politie, inlichtingen troepen, ordetroepen én de Navo-eenheden aan de andere kant." Meer specifiek: de wijk waarin de school ligt, zou al een jaar lang onder de controle van de taliban staan. Scholen werden er gesloten.

Hashimi hoorde dergelijk nieuws van lokale bronnen. Maar in de afgelopen weken is het steeds moeilijker geworden met hen contact te krijgen. Wie lange tijd bereikbaar bleef is Ezetullah, inwoner van Tarin Kowt die ons ook bij de documentaire erg hielp. "Tegenwoordig is ook hij moeilijk bereikbaar", aldus Hashimi. "Het mobiele en telefoonnetwerk is zeer gebrekkig. Waarschijnlijk zijn de zendmasten beschadigd en is er simpelweg geen netwerk meer." We kunnen dus niets met zekerheid zeggen over de staat van de Timo Girls School, behalve dat de situatie er zo onveilig en chaotisch is, dat checken haast onmogelijk is. Zelfs een foto laten maken van het gebouw of de plek waar het schooltje staat, zoals in eerste instantie het plan was, ging niet.

Nieuwsberichten van lokale persbureaus als Pahjwork bevestigen het beeld dat Ezetullah schetst.  Er wordt al maanden veel gevochten in Uruzgan, ook bij Tarin Kowt. Daarbij neemt de invloed van de taliban al maanden toe. De overheidsgebouwen aan de rand van de stad zouden snel gevallen zijn. In de hele provincie wordt nu met regelmaat gevochten.
Volgens dit nieuwsbericht dat op de website van Global Times verscheen, werd ook het dorpje Shah Mansoor aangevallen door Afghaanse overheidstroepen, omdat daar talibanstrijders zouden zitten. Of het betekent dat de taliban ook echt de provincie aan het overnemen is, wordt betwijfeld. Volgens militair historicus Martijn Kitzen is niet zozeer sprake van een veróvering van het gebied door talibanstrijders, maar maakt de organisatie handig gebruik van tribale spanningen in het gebied. Ze werken samen met stammen die zich verzetten tegen de Popolzai, de stam met de beste connecties in Kabul. (Over die spanning en de moelijke taak om goed bestuur te bevorderen, schreven we eerder.)

Wat zeker is: in dergelijke chaos blijft onduidelijk hoe het er precies voor staat met Timo's meisjesschool in Shah Mansoor. 

Deze foto van de Timo Girls School maakte vader Smeehuijzen in 2013. De school werd gebouwd bij de plek waar de aanslag plaatsvond. De autobom maakte meerdere slachtoffers; zo raakten drie van Timo's collega's gewond. Gea Werkman, die in 2007 een uitzending draaide in de verpleging op Kandahar ving twee van hen op. "Dat zal ik nooit vergeten, vooral omdat de landmachters elkaar steunden. De twee jongens die ik moest verzorgen, moesten worden gerepatrieerd. Eerst via Kandahar, waar ik ze opving, en daarna via Kabul. Ik ben een paar dagen bij ze geweest om ze te begeleiden. Ze waren behoorlijk gewond maar konden duidelijk rekenen op de zorg en toewijding van hun collega's. Heel bijzonder om de nasleep van zo'n verschrikkelijke gebeurtenis mee te maken en te zien hoe zij daarmee omgingen." Ze was niet op de hoogte van de school die later werd gebouwd. "Dat was dan na mijn uitzending daar. Maar wat gaaf! Een respectvol, mooi gebaar om iemand zo te eren. De aanslag gebeurde ook op Vrouwendag, dus mooi dat het om een meisjesschool gaat." 

Deze foto van de Timo Girls School maakte vader Smeehuijzen in 2013.

De school werd gebouwd bij de plek waar de aanslag plaatsvond. De autobom maakte meerdere slachtoffers; zo raakten drie van Timo's collega's gewond. Gea Werkman, die in 2007 een uitzending draaide in de verpleging op Kandahar ving twee van hen op. "Dat zal ik nooit vergeten, vooral omdat de landmachters elkaar steunden. De twee jongens die ik moest verzorgen, moesten worden gerepatrieerd. Eerst via Kandahar, waar ik ze opving, en daarna via Kabul. Ik ben een paar dagen bij ze geweest om ze te begeleiden. Ze waren behoorlijk gewond maar konden duidelijk rekenen op de zorg en toewijding van hun collega's. Heel bijzonder om de nasleep van zo'n verschrikkelijke gebeurtenis mee te maken en te zien hoe zij daarmee omgingen." Ze was niet op de hoogte van de school die later werd gebouwd. "Dat was dan na mijn uitzending daar. Maar wat gaaf! Een respectvol, mooi gebaar om iemand zo te eren. De aanslag gebeurde ook op Vrouwendag, dus mooi dat het om een meisjesschool gaat."